Η Μονή της Παναγίας βρίσκεται στο μικρό νησάκι στο στόμιο του λιμανιού του Γαΐου. Στους Παξούς όλοι τη λένε απλώς Μαντόνα.

Ο σημερινός ναός φαίνεται χτισμένος πάνω σε παλαιοχριστιανικό. Ο κατάλογος του 1686 τον αναφέρει ως εκκλησιά παλαιά και χαλασμένη· πολύ πιθανά ανακαινίστηκε από την οικογένεια Βελλιανίτη, και το 1720 έγινε κοινόβιο με δέκα μοναχούς και αξιόλογα έσοδα.

Το 1885 η αδελφότητα είχε κατέβει σε μία και μόνη μοναχή, που βρισκόταν εκεί είκοσι έξι χρόνια και τα τελευταία έξι ολομόναχη. Σπασμένα γυαλιά ήταν ήδη τότε στερεωμένα στην κορυφή του περιτοιχίσματος, όπως και σήμερα.

Ο τετράγωνος λευκός πύργος δίπλα στο Ιερό, ύψους περίπου είκοσι μέτρων, μετατράπηκε στον φάρο των Παξών. Ο φανός του στέκει τριάντα ένα μέτρα πάνω από τη θάλασσα και έδειχνε σταθερό φως ορατό σε δέκα μίλια· στο δωμάτιο από κάτω έμεναν τρεις φαροφύλακες, και ανέβαινες με ξύλινη σκάλα τεσσάρων πατωμάτων.

Η μεγάλη μέρα είναι η 15η Αυγούστου. Ο κόσμος περνά πριν ξημερώσει με βάρκες, η εικόνα λιτανεύεται, και στα παγκάκια της αυλής προσφέρεται σε όλους βραστό βοδινό, το έθιμο που οι ντόπιοι λένε «το βραστό».

Τη Δευτέρα του Πάσχα η εικόνα μεταφερόταν με λέμβο στον Γάιο, με τον κλήρο και πλήθος βαρκών πίσω της, τα πλοία σημαιοστολισμένα και πυροβολισμούς από τη στεριά.

Πρόσβαση: με βάρκα από τον Γάιο. Το νησάκι ανοίγει κυρίως για το πανηγύρι.